Ngày xưa, ở một kinh đô xa xôi, nơi mà những ngọn đèn rực rỡ chiếu sáng cả phố phường vào ban đêm, sống một người thợ đóng giày tên là Huy. Với đôi tay khéo léo, anh tỉ mỉ tạo ra những đôi giày tinh xảo, nhưng cuộc sống của Huy vẫn chỉ đủ ăn nuôi gia đình. Hằng ngày, anh lặn lội trong xưởng nhỏ của mình, nơi mà ánh sáng chỉ vừa đủ để nhìn rõ từng đường kim mũi chỉ.
Một buổi tối, khi ánh trăng sáng rực trên bầu trời, nhà vua của vùng đất ấy – người luôn khao khát hiểu rõ cuộc sống của thần dân – quyết định cải trang thành một người dân thường để có thể hòa nhập vào dòng đời. Vua tự nhủ: “Chỉ có như vậy, ta mới biết được nỗi lòng của dân.”
Từ đâu, vua lặng lẽ đi vào con phố nhỏ nơi Huy làm việc. Trong khi tất cả mọi người đều đã say giấc, chỉ có Huy và gia đình anh còn ngồi bên mâm cơm giản dị, nói cười rôm rả. Thấy có khách lạ bước vào, Huy liền đứng dậy, mắt sáng lên với nụ cười hiền hòa:
– Chào bác! Mời bác ngồi vào đây dùng bữa cùng gia đình tôi.
Vua nhìn Huy với ánh mắt dò xét nhưng đầy thiện cảm:
– Tôi rất tò mò, anh làm nghề gì mà giờ này còn chưa nghỉ ngơi?
Huy trả lời với sự chân thật, không chút e ngại:
– Thưa bác, tôi là một thợ đóng giày chẳng có gì nổi bật. Tôi làm việc vất vả suốt ngày, kiếm đủ tiền chỉ để mua gạo nuôi vợ con. Chỉ cần có sức lao động, tôi không sợ cái đói đeo bám.
Một chút băn khoăn hiện lên trong lòng nhà vua, và ông hỏi tiếp:
– Nhưng nếu một ngày nào đó, có ai đó quyết định đóng cửa cửa hàng của anh thì anh sẽ làm sao?
Huy miễn cưỡng cười, nhún vai:
– Thưa bác, ngoài nhà vua ra, chẳng ai có quyền quyết định cuộc sống của tôi cả. Nhưng chắc chắn nhà vua sẽ không làm điều điên rồ đó đâu.
Nhà vua ra về, nhưng trái tim ngự trị trong quyền lực bỗng dâng trào những suy tư. Ngày hôm sau, một lệnh được ban hành: “Cần thiết phải đóng tất cả các cửa hàng trong ngày hôm nay”. Bão tố đã ập xuống đời sống của dân chúng. Huy vẫn giữ được tinh thần, anh đứng giữa dòng người hoang mang và lấp ló một nụ cười.
Buổi tối, nhà vua lại cải trang để thăm Huy. Vẫn thấy bóng dáng quen thuộc, Huy reo lên:
– Ồ! Bác vẫn trong trạng thái tươi tắn như hôm qua à? Mời bác vào để cùng thưởng thức chút cơm nhé.
Nhà vua thắc mắc hỏi:
– Tại sao hôm nay anh vẫn vui vẻ thế? Không phải là tất cả đều đã đóng cửa hay sao?
Huy thản nhiên đáp:
– Nhà vua thật đáng ghét. Nhưng tôi không hoàn toàn bế tắc. Hôm nay tôi đã ra ngoài gánh nước thuê để kiếm sống. Chỉ cần có sức lao động, tôi vẫn có thể vượt qua khó khăn.
Lần này, nhà vua muốn tận mắt chứng kiến sự khổ cực mà Huy phải trải qua. Thế rồi, vào buổi sáng hôm sau, ông cho gọi Huy đến cung điện. Với bộ áo mũ lóng lánh đầy quyền uy, không ai nhận ra nhà vua trong thân phận một công dân bình thường.
Nhà vua đưa cho Huy một thanh kiếm bằng vàng và ra lệnh:
– Ngươi hãy đứng gác cổng thành cho ta!
Thời gian trôi qua, nỗi lo lắng bao trùm tâm trí Huy. Anh đem cả thanh kiếm ấy đi bán để có tiền mua gạo cho gia đình. Huy khéo léo chế tác một lưỡi kiếm gỗ, thay thế vào thanh kiếm của vua và giấu kín trong bao.
Đêm đó, nhà vua lại cải trang đến thăm Huy. Huy lúc này cảm thấy tiếc nuối:
– Hôm nay, vua ngốc lại bắt tôi đi gác. Tôi lo sợ rằng nếu không kiếm đủ tiền, gia đình sẽ đói. Nhưng không lẽ một vị vua lại ra lệnh tôi chém đầu ai đó, nên tôi đã bán kiếm đi và thậm chí thay thế bằng một thanh gỗ. Nhà vua làm sao biết được điều đó?
Sáng hôm sau, Huy lại phải đứng gác nơi cổng thành. Nhà vua nổi giận với một người hầu và ra lệnh xử án. Nỗi xót xa dâng trào trong Huy – anh không muốn một mạng người vô tội bị mất đi. Huy bước lên, trăn trở:
– Bệ hạ, người hầu này vô tội. Tôi tốt bụng xin bệ hạ hãy tha cho hắn.
Nhà vua quát mạnh:
– Không được mềm lòng! Ngươi hãy chém đầu hắn ngay lập tức!
Huy nhìn thẳng vào vua, tay nắm chặt lấy thanh kiếm:
– Nếu hắn là người ngay thật, xin lưỡi kiếm sẽ biến thành lưỡi gỗ.
Khi Huy rút kiếm ra, lưỡi kiếm sắt quả thực biến thành lưỡi gỗ. Thực sự một phép màu đã xảy ra trước mắt vua, khiến ông không khỏi kinh ngạc.
Với tính nhân từ trong lòng, vua đành phải quay lại, lệnh tha cho người hầu và trải lòng với Huy:
– Ngươi thông tuệ hơn ta, hãy trở về làm công việc của mình.
Nhưng từ đó về sau, vua đã học được bài học quý giá từ Huy không chỉ về cuộc sống mà còn về tình thương và lòng nhân ái. Huy quay về xưởng làm giày của mình, mang theo những kỷ niệm đẹp và trái tim đầy ắp yêu thương. Và thế, trong kinh đô ấy, bên dòng chảy của cuộc sống tấp nập, một câu chuyện về lòng cao thượng và sự ích kỷ đã được yêu thương mà sáng mãi cho đến muôn đời.
Chúc các bạn, anh, chị em có được những giờ phút thư giãn khi đọc truyện cổ tích tại website Cổ tích Việt Nam.